Иако секој човек и секој регион има свои специфики, статистиката со години покажува јасен тренд – жените живеат подолго од мажите. Податоците на Евростат велат дека во Европската Унија просечниот животен век кај мажите изнесува 76,6 години, додека кај жените 81,5 години.
Слична е состојбата и во Македонија. Според Државниот завод за статистика, македонските жени во просек живеат 76,8 години, а мажите 71,9 – разлика од околу пет години во корист на жените.
Прашањето е – зошто?
Иако генетиката и медицинските фактори играат важна улога, современите истражувања сè повеќе укажуваат дека психологијата и начинот на живот се клучни за оваа разлика.
Една од главните причини е начинот на справување со стресот. Според психолозите, жените почесто комуницираат, споделуваат и бараат поддршка, што им помага полесно да го „вентилираат“ стресот. Кај мажите, пак, сè уште постои културолошки модел на потиснување на емоциите, што може да доведе до подолгорочни психички и физички последици.
Дополнително, мажите почесто реагираат на притисок со ризично однесување – консумирање алкохол, пушење или други штетни навики. Статистиките покажуваат дека тие значително почесто страдаат од болести поврзани со зависности.
Трет значаен фактор е грижата за здравјето. Жените почесто одат на превентивни прегледи и порано реагираат на симптоми, додека мажите неретко ги игнорираат сигналите на телото и подоцна бараат лекарска помош.
Од социолошки аспект, постојат и други разлики. Мажите почесто работат ризични работни места и се изложени на поголеми опасности, додека во одредени ситуации жените се повеќе заштитени од општеството.
Сепак, биологијата исто така има своја улога. Мажите почесто заболуваат од болести како срцеви заболувања, мозочни удари и одредени видови рак, кои имаат повисока стапка на смртност. Жените, од друга страна, почесто се соочуваат со хронични, но не веднаш фатални состојби, што им овозможува подолг животен век.
Експертите потенцираат дека животниот век не зависи само од полот, туку и од начинот на живот, образованието, социјалната средина и пристапот до здравствени услуги.
На крајот, иако темата често се третира и со доза на хумор на социјалните мрежи, вистината е дека разликата во животниот век е резултат на повеќе фактори – од навики и однесување, до системска поддршка и здравствена грижа.
Разбирањето на овие причини е важно, бидејќи може да помогне во креирање на подобри политики и навики кои ќе придонесат за подолг и поквалитетен живот – за сите.
