Бројот на случаи на миопија (кратковидност) забрзано расте низ целиот свет, а нова студија сугерира дека причината можеби не се само екраните – туку и сè поголемото време поминато во затворени простории.
Истражување спроведено од експерти од SUNY College of Optometry, објавено во списанието Cell Reports, отвора нова перспектива во разбирањето на овој проблем, кој веќе достигнува речиси епидемиски размери.
Што покажало истражувањето?
Во лабораториска студија биле опфатени 34 испитаници – 21 со кратковидност и 13 со нормален вид. Учесниците фокусирале поглед кон цели со различна осветленост и контраст, при што биле анализирани реакциите на окото.
Резултатите укажуваат дека долготрајната „работа од блиску“ – читање, користење мобилен телефон, таблет или компјутер – може да придонесе за развој на кратковидност.
Според визуелниот невронаучник Хосе-Мануел Алонсо, клучен фактор би можела да биде количината светлина што стигнува до мрежницата при долготрајно фокусирање во затворен простор.
Улогата на светлината и мрежницата
Истражувачите анализирале три механизми: фокусирање (акомодација), вртење на очите навнатре и стеснување на зеницата. Кај кратковидните испитаници било забележано поизразено стеснување на зеницата и различна активација на патиштата во мрежницата одговорни за обработка на светлина.
Во затворени простории нивото на светлина е значително пониско отколку надвор. Кога човек фокусира на блиску во услови на послабо осветлување, зеницата се стеснува за да ја изостри сликата, но тоа истовремено може да ја намали количината светлина што стигнува до мрежницата.
Според авторите, токму таа намалена стимулација на мрежницата би можела да игра улога во развојот и влошувањето на кратковидноста.
Зошто ова е важно?
Се проценува дека до 2050 година речиси 40 проценти од младите би можеле да бидат кратковидни. Иако генетиката има значајна улога, начинот на живот – особено времето поминато во затворени простории и долготрајното гледање на блиску – сè повеќе се разгледува како ризик-фактор.
Истражувачите нагласуваат дека ова не е конечен одговор, туку нова хипотеза што бара дополнителни долгорочни истражувања.
Но пораката е јасна: не станува збор само за „виновните“ екрани, туку и за недостатокот од природна светлина и престој на отворено.
